Spring naar inhoud
In Team Scheire schakelt Lieven Scheire de hulp in van een team van ingenieurs, ontwerpers, wetenschappers en programmeurs, ook bekend als de makers. Samen bedenken ze creatieve en concrete oplossingen voor dagdagelijkse problemen van mensen die omwille van een beperking of andere problemen niet ten volle van het leven kunnen genieten.

Duizenden mensen in Vlaanderen hebben het moeilijk om de meest vanzelfsprekende taken uit te voeren. Team Scheire gaat op zoek naar oplossingen voor hun specifieke moeilijkheden, maar ook voor problemen die een hele groep mensen aangaan.

Lieven Scheire daagt zijn makers uit om net dat ene innovatieve idee te bedenken en te realiseren dat de levenskwaliteit van die mensen kan verbeteren. Het team maakt daarbij gebruik van een scala aan middelen, van low-tech doe-het-zelf-materialen tot cutting edge technologie.

Ik heb tijdens maken van deze reeks zulke mooie mensen ontmoet! Mensen met een beperking die ons duidelijk maken hoe kleine praktische zaken soms veel kunnen betekenen voor onze eigenwaarde en zelfstandigheid. En natuurlijk onze acht makers. Apetrots ben ik op dat team.
Teamleider Lieven Scheire
De verhalen

Elke week pakt team Scheire twee problemen aan. Tijdens brainstorms in hun hoofdkwartier in de Universiteit van Antwerpen overleggen de makers samen hoe ze daarbij best te werk gaan. Maar er is telkens één maker die het voortouw neemt.

Roland wil zelfstandig kunnen blijven

Roland wil zelfstandig kunnen blijven

Roland en Christine uit Sint-Niklaas zijn een koppel van rond de zestig. Vijf jaar geleden zijn de eerste signalen van dementie vastgesteld bij Roland, twee jaar geleden kwam de diagnose: jongdementie.

Christine helpt haar man zoveel ze kan. Maar ze heeft uiteraard ook tijd voor zichzelf nodig om praktische dingen te regelen of om zelf ook eens met vriendinnen af te kunnen spreken. Roland kan nog veel zelfstandig en geniet onder meer van wandelen met de honden, fotografie en in de tuin werken. Maar alleen thuis blijven kan hij niet. Als Roland alleen thuis is, maakt hij zich zorgen. Omdat hij vergeet waar Christine naartoe is of wanneer ze terug zal zijn.

Maar ook Christine maakt zich zorgen. Om de veiligheid van Roland, maar ook omdat hij zich heel erg verveelt. Door zijn dementie vergeet Roland namelijk ook eenvoudige handelingen, zoals de tv aanzetten, hoe hij zijn fototoestel moet bedienen of waar hij zijn handschoenen en jas gelegd heeft. Ook vergeet hij de concrete stappen die hij moet doen als hij bijvoorbeeld in de tuin wil werken.

Christine en Roland zoeken een oplossing die Roland helpt om zich te herinneren waar Christine is, wat hij kan doen en die hem gidst in de stappen die hij daarvoor moet ondernemen. En indien mogelijk ook een systeem dat ervoor zorgt dat hij weet waar sommige spullen liggen. En dat allemaal zo geconcipieerd dat Christine met een gerust gevoel haar man even alleen kan laten.

Een mooie uitdaging voor Lynn Coorevits en Team Scheire.


Lazlo wil kunnen gamen

Lazlo wil kunnen gamen

Lazlo is 15 en ondanks zijn hersenverlamming op zijn eigen manier een echte levensgenieter. Hij woont met zijn ouders en tweelingbroer Lopéz in Wortegem-Petegem: een warm nest waarin iedereen veel tijd maakt voor elkaar. Hij gaat naar dezelfde school als zijn broer, zit zelfs in dezelfde klas en leert dus ook heel veel van Lopez. Ze zijn heel vaak samen en zijn de beste vrienden.

Lazlo spreekt met een spraakcomputer die hij met zijn ogen bestuurt, maar zijn broer kan hem ook zonder verstaan. Een blik is vaak voldoende. De manier waarop de tweelingbroers communiceren is heel mooi om te zien. Hun vader is leraar houtbewerking in dezelfde school en heeft al heel wat aanpassingen gedaan in huis om het leven wat makkelijker te maken voor Lazlo. Mama Jessie is een echte spraakwaterval die kosten noch moeite spaart om het allerbeste te voorzien voor haar oogappels.

Door zuurstofgebrek bij de geboorte heeft Lazlo CP (Cerebral Palsy), of hersenverlamming. In tegenstelling tot zijn tweelingbroer Lopez kan hij niet lopen of spreken. Hij zit in een rolstoel die hij met hoofd- en voetbesturing bedient. Hij kan zijn armen niet gebruiken omdat die erg spastisch zijn, en dat beperkt hem enorm in zijn mogelijkheden. Hij heeft één grote wens : hij droomt ervan om samen met Lopez te kunnen gamen, en dan voornamelijk zijn favoriete spel : GTA5.

Team Scheire en Anthony Liekens gaan aan de slag.


Monique wil foto’s nemen

Monique wil foto’s nemen

Monique uit Brugge is een blinde vrouw van 41. Ze is met een visuele beperking geboren en ondanks verschillende operaties volledig blind geworden. Ze heeft nog enkele visuele herinneringen, noties van kleur en beeld. Niettegenstaande haar beperking is ze toch heel actief en zelfstandig. Ze geeft lezingen en schrijft boeken over haar ervaringen als blinde én als mama. Want Monique is een alleenstaande moeder van een zoon van 17. Ze heeft daarover een boek geschreven, geeft workshops en inleefsessies om haar ervaringen te delen met zoveel mogelijk mensen.

Als blinde is het moeilijk om mee te zijn in de digitale wereld. We leven in een visuele maatschappij, en ze zou daar graag wat meer deel van kunnen uitmaken. Voor haar beroep gebruikt ze foto en video omdat beeld zoveel meer vertelt dan woorden. Bovendien zijn beelden bijna onontbeerlijk om ook actief te zijn op sociale media. Ze heeft zelfs al nagedacht over een Instagrampagina of om met Facebook live te gaan met haar presentaties. Hierbij wil ze aantonen dat ook mensen met een beperking mee kunnen zijn op sociale media en klaar staan voor de toekomst.

Ook al is ze zeer zelfstandig, toch zijn er waarschijnlijk nog extra oplossingen te bedenken die haar nog meer kunnen ondersteunen. Ze gebruikt al verschillende apps (Blindsquare, Be my Eyes, Light-detector, …) maar die zijn zeer beperkt en weinig gebruiksvriendelijk. Een gepersonaliseerde uitdieping daarvan zou een groot verschil maken in haar leven. Nu helpt haar zoon haar met sociale media, maar net als elke tienerzoon heeft die soms “betere dingen” te doen dan z’n mama voortdurend bij te staan. Binnenkort begint Monique een training met het allereerste blindegeleide-minipaard van Europa. Een traject dat ze graag zou vastleggen op foto en online delen met haar omgeving.

Zien aan de hand van fotobeschrijving zou haar leven mooier maken. Haar droomoplossing is dus een app die haar begeleidt om goede foto’s te nemen. Team Scheire en Katrien De Graeve zetten daar hun schouders onder.


Pluim wil dansen

Pluim wil dansen

Kim is getrouwd met Pluim, een man met een ongeneeslijke spierziekte. De ziekte van Steinert is een spierziekte waarbij de spieren langzaam afsterven. De evolutie is zeer onvoorspelbaar, maar zeker is dat het alsmaar erger wordt. Het voorbije jaar is Pluims gezondheid snel achteruit gegaan: hij kan niet meer staan, heeft zo goed als geen kracht meer in zijn armen en zit in een rolstoel. Omdat het koppel wist dat hen niet veel tijd meer rest, hebben ze ervoor gekozen om heel snel hun kinderwens te vervullen. Dochtertje Eala is intussen drie jaar oud.

Kim en Pluim wonen in Zingem en zijn grote liefhebbers van Keltische (oud-Ierse) folkmuziek. Ze spelen samen in een folkband. Pluim speelt Ierse doedelzak en Kim Ierse drum. Kim leerde haar man kennen op één van de maandelijkse ‘boombals’: samenkomsten van liefhebbers van deze muziekstijl. Bij deze muziek en de bijhorende bals, hoort een heel specifieke, intense dans. Zowel Kim als Pluim beheersten die erg goed. Ze werden verliefd op de dansvloer.

De laatste keer dat Pluim staande gedanst heeft met Kim was de openingsdans op hun huwelijk (vorig jaar in augustus). Sindsdien is het hem niet meer gelukt zo lang recht te blijven staan.

Dansen in de rolstoel is moeilijk voor hem omdat hij zijn rolstoel nauwelijks kan voortbewegen, hij heeft simpelweg te weinig kracht in armen en handen. Hun gezamenlijke passie, de boombals, hebben ze intussen opgegeven, omdat het te pijnlijk is om de anderen te zien dansen en zelf niet te kunnen deelnemen.

Ze zoeken een manier om toch terug met elkaar te kunnen dansen. Team Scheire schuift ingenieur Ronald Van Ham naar voor om dit probleem aan te pakken.


Tima wil zelfstandig naar school

Tima wil zelfstandig naar school

Tima (11 jaar) is geboren met spina bifida of ‘open rug’. Ze verplaatst zich met een handbike, rolstoel en rollator. Tima is een erg innemend en intelligent meisje, een echte doorzetter, die nu al beseft dat de maatschappij zich niet aan haar zal aanpassen, maar dat het omgekeerde nodig zal zijn.

Tima is de jongste van een gezin uit Turnhout. Ze gaat momenteel naar het zesde leerjaar. Tima wil net als haar vriendinnetjes zoveel mogelijk zelf kunnen, zo normaal mogelijk functioneren. Ze is heel zelfstandig en vindt het echt vervelend dat zij de enige van haar klas is die nog door de mama naar school gebracht wordt. Tima kan heel goed rijden met haar rolstoel, maar haar boekentas meenemen is een probleem. Achteraan op de rolstoel zou de boekentas ervoor kunnen zorgen dat de rolstoel omvalt en op andere plaatsen zit ze in de weg. Volgend jaar gaat Tima naar een andere school om aan het middelbaar te beginnen, dus moet ze ook meer van klas wisselen. Ze wil dat zo zelfstandig mogelijk. Alle mogelijkheden die dit makkelijker voor haar kunnen maken zouden welkom zijn.

Ze zoekt dus een oplossing die ervoor zorgt dat ze haar boekentas gemakkelijk kan meenemen en een manier om autonoom grotere afstanden af te leggen met de rolstoel. Op die manier zou ze op haar eentje naar school kunnen, zonder de hulp van mama of broers. Ook alle andere aanpassingen die haar algemeen comfort verbeteren zijn welkom. Tima staat aan het begin van een nieuw leven. Alle hulp om dat zo zelfstandig mogelijk te kunnen leiden, zouden voor haar ook letterlijk ‘life changing’ zijn. Team Scheire en meubelontwerpster Elisa Van Coster willen haar helpen.


Maria wil meer contact met haar familie

Maria wil meer contact met haar familie

Chris werkt als hoofdverpleegster in het woonzorgcentrum Christine in Ekeren. Maria is de tante van Chris en verblijft in het WZC. Haar twee dochters ziet ze vaak, maar ze mist haar zoon, die naar Australië is verhuisd. Dochter Chris en haar collega’s kennen het probleem en zien het ook bij andere bewoners van het WZC van wie de familie op grotere afstand woont of om andere redenen minder moelijker contact kan houden.

WZC Christine is een mooi gelegen rust- en verzorgingstehuis. Alles gelijkvloers, midden in het groen en aangenaam ingericht. Er zijn vier leefgroepen, waaronder één groep met dementerende bejaarden. Het personeel klaagt niet over de werkdruk, al is alle hulp daarbij ook welkom. Wel merken ze op dat de bewoners in het rusthuis vaak veel ouder zijn en veel meer zorgbehoevend zijn dan vroeger omdat mensen langer thuis blijven, wat op zich uiteraard goed is. En ze merken dat de bewoners ondanks alles hun familie vaak missen...

Er zijn een aantal drempels die het moeilijk maken voor de kinderen, kleinkinderen en vrienden om contact te houden. De geografische afstand bijvoorbeeld, zeker in het geval van Maria en haar zoon die in Australië woont. Vaak hebben de (klein)kinderen een druk leven en weinig tijd. Bovendien komen hun vrije momenten niet altijd overeen met de momenten waarop de bewoners kunnen. Er zijn ook technologische drempels: ouderen zijn niet altijd mee met de nieuwe communicatiemiddelen zoals skype.

Chris en haar collega’s zijn op zoek naar een manier waarop Maria en andere bewoners van WZC’s op een eenvoudige manier meer contact kunnen hebben met hun familie. Kan wiskundige en ‘hands on maker’ Maria-Cristina Ciocci een oplossing bedenken?


Cato wil wakker worden

Cato wil wakker worden

Cato is een studente van 23 met een vervelend probleem: ze is niet wakker te krijgen. Als niemand haar wakker maakt, slaapt ze makkelijk 15 tot 20 uur aan één stuk door, en zelfs dan heeft ze nog niet het gevoel uitgerust te zijn. En het mes snijdt aan twee kanten: ze kan namelijk ook uitzonderlijk lang opblijven zonder moe te worden. Cato heeft een ander bioritme, en dat zet haar leven en relatie onder druk. Ze kan op deze manier niet zelfstandig door het leven gaan.

Cato woont samen met haar vriend Giel in Gent, waar ze allebei studeren. Elke ochtend moet Giel haar wakker maken, want anders slaapt zijn vriendin gewoon door. Maar dat wakker maken duurt makkelijk een half uur, en dat elke dag opnieuw. Het weegt op hun relatie. Wanneer Cato bij haar ouders thuis is, moeten die de moeite doen om haar wakker te krijgen.

De slaapproblemen van Cato zijn begonnen in de puberteit. Er werd toen medisch vastgesteld dat ze een veel diepere slaap dan normaal heeft. Ze gingen ervan uit dat dit na de puberteit wel zou verdwijnen, maar dat bleek niet zo te zijn. Vroeger was het probleem omgekeerd: Cato heeft een tijdlang medicatie moeten nemen om te kunnen inslapen, want daar had ze ook problemen mee. Maar gelukkig is dat intussen geen probleem meer.

Het koppel heeft al vanalles geprobeerd om Cato zelfstandig wakker te laten worden: zo hebben ze een wekker van 100db met trilfunctie die het bed en zelfs de kasten errond doet trillen. Maar toch wordt ze niet wakker: ze zet de wekker af in haar slaap en droomt rustig verder. Dit wil zeggen dat er dus altijd iemand bij haar moet zijn om haar te wekken, waardoor Cato niet zelfstandig kan leven. Nu ze studeert is dat al een probleem, maar in een werkomgeving zal het alleen nog maar grotere gevolgen hebben.

Cato zoekt naar een oplossing om wakker te worden die aangenaam is voor haar omgeving, voor Giel en voor haarzelf. Wiskundeprof Maria-Cristina Ciocci komt te hulp.


Flo en Minne willen orde en structuur

Flo en Minne willen orde en structuur

Floris (10) en Minne (8) uit Brugge zijn twee kinderen met autisme, ADHD en nog andere moeilijkheden. Maar ze zijn ook bovengemiddeld begaafd. Toch zijn ze niet in staat om zelf een normale routine in hun leven te krijgen. Hun ouders Melanie en Pieter proberen structuur en duidelijkheid in het huishouden te brengen, maar botsen op hun grenzen. Ze zijn op zoek naar een manier om orde en regelmaat in het leven van de kinderen te brengen.

Flo is de oudste. Hij heeft een fascinatie voor de Eerste en Tweede Wereldoorlog, en voor Lego. Hij heeft moeite met de drukte om zich heen. Minne tekent graag. Zij heeft naast autisme ook ADHD. De karakters botsen dus.

Het gezin heeft al heel wat thuisbegeleiding gehad, en ook de ouders hebben al redelijk wat pogingen gedaan om door middel van pictogrammen structuur en duidelijkheid aan te brengen in huis. Maar de bestaande pictogrammen zijn niet effectief, ze botsen op de meervoudige beperkingen en de combinatie van de verschillende persoonlijkheden van de kinderen.

Mama Melanie heeft pogingen gedaan om zelf pictogrammen te maken, maar daar kruipt enorm veel tijd in, en ze zijn niet uniform of gepersonaliseerd, waardoor de kinderen nog meer in de war geraken. Het gezin staat voortdurend onder stress: de kinderen hebben geen besef van tijd of context waardoor alles telkens weer opnieuw herhaald moet worden. Door haar concentratieproblemen vergeet Minne snel wat ze moet doen. Ze vergeet ook naar de pictogrammen te kijken. Allebei de kinderen zijn slechte slapers, worden snel wakker en storen dan de rest van het gezin. Flo voelt zich vaak niet begrepen en wordt daardoor snel kwaad. Hij kan niet goed tegen drukte, maar Minne heeft ADHD en kan dan weer moeilijk rustig zijn.

Mama Melanie en papa Pieter zijn dus op zoek naar manieren om meer structuur en minder stress in hun huishouden te krijgen, bij voorkeur aan de hand van dagdagelijkse routines en een stappenplan waaraan ze zich moeten houden.

Team Scheire schuift Anthony Liekens naar voor om hen daarbij te helpen.


Jaro wil sporten

Jaro wil sporten

Jaro is bijna 6 en doof geboren. Met behulp van een dubbel ‘cochleair implantaat’ (CI) kan hij toch een bepaald percentage horen. Maar het implantaat heeft ook externe elementen. Die zijn erg kwetsbaar en komen makkelijk los. Een groot probleem voor een kind dat is geboren in een heel sportief Leuvens gezin, en dat net als zijn broers en vriendjes houdt van spelen en sporten. Jaro is bijvoorbeeld bezeten door skateboarden, maar durft het zelf niet omdat hij geen aangepaste helm heeft die voldoende houvast en bescherming biedt.

Jaro is de jongste van drie en een bijzonder schattig jongetje. Zijn oudere broers spelen ijshockey en basket. Hij kijkt heel erg naar hen op. Zelf speelt hij tennis (met softbal), hij zwemt graag (met aangepaste behuizing voor de processor) en heeft ook een step.

Jaro’s grootste probleem is het uitwendig apparaat dat hem beperkt in zijn beweging. Hij heeft een standaard fietshelm die een beetje ondersteuning biedt om de magneten op zijn plaats te houden, maar hij biedt niet voldoende veiligheid om te sporten. In zijn dagelijkse activiteit (tuimelen in de zetel, springen, lopen, …) vallen de magneten regelmatig af. Bovendien is het zeer pijnlijk voor Jaro als hij valt, of een slag tegen zijn oren of achterhoofd krijgt.

De ideale oplossing zou een hoofdbescherming zijn die zo licht is zodat Jaro niet te veel in zijn bewegingen geremd wordt en die bovendien de magneten en processors goed op zijn plaats houdt. De bescherming zou ook niet te veel mogen opvallen, en mag er best wat “cool” uitzien. Jaro wil namelijk liefst zo normaal mogelijk zijn, zoals zijn broers. En hij zou de komende jaren gewoon graag doen wat de andere kinderen ook kunnen doen. Kiezen welke sport hem het best bevalt. Niet meer, maar ook niet minder.

Deepak Mehta zet alles op alles om hen daarbij te helpen.


Wouter wil ondertitels begrijpen

Wouter wil ondertitels begrijpen

Wouter (16) is een normaal begaafde jongen met CVI (‘cerebrale visuele inperking’): een beperking waardoor hij geen woordbeelden kan begrijpen en dus niet kan lezen. Het gezin van Wouter woont in Lokeren en heeft elke vrijdagavond een moment waarbij ze graag samen naar een film kijken. Maar omdat hij geen andere taal geleerd krijgt en geen ondertitels kan lezen, kan Wouter niet genieten van een film die niet Nederlands gesproken of gedubd is. Hij gaat dan naar zijn kamer en zondert zich af.

Wouter heeft een normale intelligentie op gebied van spraak en rekenen, maar grote problemen met zijn zicht- en leesvermogen. Hij heeft autisme, maar is zeer sociaal en direct in de omgang. Tijdens de week zit hij op internaat, vrijdagavond komen hij en zijn broer (Arno, 17 jaar) naar huis en is er een gezinsavond.

Zijn hersenletsel zorgt er voor dat zijn niveau van lezen en schrijven op het niveau van halfweg het eerste leerjaar gestagneerd is. Een grote frustratie, zeker omdat hij dat zelf heel goed beseft met zijn voor de rest normale IQ. Door zijn beperking is het voor Wouter ook niet mogelijk om een andere taal te leren.

Hij heeft een computer met specifieke software die tekst naar spraak en spraak naar tekst vertaalt. Daarmee kan hij zich behelpen, maar hij kan de app niet gebruiken om anderstalige films met ondertitels te laten voorlezen. Samen met het gezin of op het internaat een film kijken kan dus niet.

Wouter droomt ervan naar Engels gesproken films te kunnen kijken, Netflix-series te kunnen bingewatchen, youtube-filmpjes te bekijken en probleemloos computerspelletjes te kunnen spelen. Daarvoor zou hij een vertaaltool nodig hebben die in “real time” ondertitels kan omzetten in een gesproken tekst.

Kan maker Katrien De Graeve hem daarbij helpen?


Morgan wil fietsen

Morgan wil fietsen

Morgan (11) heeft een ernstige huidziekte waardoor haar huid constant open wonden vertoont. Ze heeft de derde en zwaarste vorm van de ziekte. Ondanks de dagelijkse pijnlijke rituelen is Morgan een lief en optimistisch kind. Ze heeft één grote wens: ze zou graag zelfstandig kunnen fietsen. Naar haar oma die vlakbij woont of samen met haar vriendinnetjes een tochtje maken.

Morgan is de oudste van drie. Ze is geboren met ‘dystrofische epidermolysis bullosa’ (DEB). Ze is normaal intelligent en zit in het zesde leerjaar in “De Griffel” te Houthalen-Oost, waar ze de lessen volgt zoals elke andere 11-jarige. Sinds kort gaat ze ook naar de tekenacademie.

Dystrofische epidermolysis bullosa (DEB) is een ongeneeslijke en progressieve huidziekte waarbij over heel het lichaam open wonden ontstaan door druk, wrijving, warmte of zelfs spontaan. Morgan moet elke dag meerdere keren verzorgd worden. Door haar ziekte kan Morgan niet sporten en zijn buitenschoolse activiteiten niet evident. Ze kan wel korte afstanden stappen, maar voor langere periodes zit ze in een rolstoel. Morgan heeft ook nog nooit zelf kunnen fietsen. Haar ouders hebben een bakfiets zodat ze toch af en toe mee kan op een fietstochtje. Maar met een eigen fiets zou ze pas echt in de wolken zijn.

Vorig jaar zijn de ouders op zoek gegaan naar een aangepaste fiets. Dat bleek echter moeilijker dan verwacht. Doordat ze weinig kracht heeft in haar benen is zelf trappen bijna niet mogelijk, haar vingers zijn ingewonden en ook de kracht in haar armen is zeer beperkt. Remmen op de klassieke manier gaat bijvoorbeeld niet lukken. Ook het zadel moet aangepast zijn om door druk of wrijving geen bijkomende wonden te veroorzaken.

Hoe zal ingenieur Ronald Van Ham dat oplossen?


Tom wil communiceren

Tom wil communiceren

Tom (35) heeft een meervoudige beperking. Hij heeft vooral last van spasmen, ongecontroleerde bewegingen en een spraakbeperking. Maar hij is normaal begaafd en kan zich met hulpmiddelen redelijk goed behelpen. Alleen communiceren blijft heel moeilijk.

Tom woont in Hasselt en heeft al meer dan tien jaar een persoonlijke assistent, Jaak, die zijn taal begrijpt en met wie hij een goede band mee heeft. Tom heeft op jonge leeftijd zijn vader verloren. Ook zijn broer is overleden, na een ongeval. Nu woont hij bij zijn moeder.

Tom is actief in zijn gemeente en ook binnen een adviesraad voor mensen met een beperking. Hij kan met zijn computer mails lezen en dingen opzoeken, dankzij hulpmiddelen zoals voorleessoftware en een prototype van een hulpmiddel voor zijn muis.

Tom kan zich zeer moeilijk uitdrukken. Hij begrijpt alles wat er gezegd wordt, maar spreken is zeer moeilijk. Motorisch is hij beperkt, maar hij kan wel wandelen, trappen lopen en met zijn scooter rijden. Hij zou alleen naar de winkel kunnen gaan, maar durft dat niet omdat hij in geval van nood niemand om hulp zou kunnen vragen. Het huidige aanbod aan middelen om te kunnen communiceren voor mensen in zijn situatie is te beperkt. Hij ging vroeger ook op reis met Jaak, maar beseft dat als die iets overkomt, hij niets kan doen en daarom durft hij dat nu ook niet meer.

Tom maakt zich momenteel duidelijk met klanken en uitdrukkingen die wel begrepen kunnen worden door de mensen het dichtst bij hem, zoals zijn moeder en haar vriend en Jaak. Maar hij wil kunnen communiceren met iedereen. De oplossing moet mobiel zijn zodat hij bijvoorbeeld naar de winkel kan gaan of op café iets kan bestellen.

De opdracht voor team Scheire en expert verbruikersonderzoek Lynn Coorevits is duidelijk.


Carmen wil zich veiliger voelen op de fiets

Carmen wil zich veiliger voelen op de fiets

Carmen is de zus van Boris, die in oktober 2017 met de fiets verongelukt is in het drukke Antwerpse stadsverkeer. Zijzelf, haar mama Christel, jongere zus Louise en Lauren, de vriendin van Boris, zijn zwaar aangedaan door het drama, en hebben het allemaal heel moeilijk om opnieuw te durven fietsen.

Telkens wanneer ze als voetganger of fietser op de baan zijn, voelen ze zich meer dan ooit zwakke, kwetsbare weggebruikers. Het is bijna een marteling. Een vrachtwagen zien ze als een moordtuig. Wanneer er een ziekenwagen voorbij rijdt, slaat hun hart een slag over en vragen ze zich af: wie ligt daarin? Wat is er gebeurd?

De dames voelen zich niet veilig op de fiets en staan symbool voor vele andere zwakke weggebruikers. Ze beseffen dat een mogelijke oplossing een gedeelde verantwoordelijkheid is.

Wat die oplossing precies moet zijn, weten ze niet, maar ze willen terug met een geruster hart kunnen fietsen.

Hoe kunnen team Scheire en elektronica-expert Maarten Weyn hen daarbij helpen?


Bart wil tuinieren

Bart wil tuinieren

Bart had op 22-jarige leeftijd een zwaar ongeval met zijn snowboard. Vandaag is hij 36 en zit hij nog steeds in een rolstoel. Na een lange revalidatie is hij erin geslaagd een droom te realiseren: hij heeft een biologische deel-moestuin opgestart. Nu krijgt hij de kans die uit te breiden, maar om het nieuwe perceel te bewerken heeft hij fysieke hulpmiddelen nodig.

Bart is bezig met de verbouwing van zijn huis en woont nu bij zijn ouders in Zoersel. Na zijn ongeval en revalidatie heeft hij samen met een vriend de vzw ‘De Veldstraat’ opgericht en een stuk landbouwgrond net achter het ouderlijke huis gekocht. Daarvan maakte hij een ‘samentuin’. Zijn passie voor ecologisch tuinieren is sindsdien alleen maar gegroeid. Hij zit zo goed als elke dag buiten om op zijn achterste, al kruipend en met de kracht die hem rest in zijn armen deze tuin te onderhouden.

Bart zou nu graag een nieuw groot perceel in gebruik nemen om op die manier de vzw extra inkomsten te geven. Maar daarbij botst hij op zijn fysieke beperkingen. Hij kan namelijk maar een beperkt aantal uren per dag in de tuin werken omdat hij te snel uitgeput is. Hij eist heel veel van zijn lichaam. En hij beseft dat het in de toekomst moeilijker en moeilijker zal worden om steeds weer beroep te doen op die weinige spieren die hem nog resten. Hij heeft nood aan een machine om hem daarbij te helpen.

Zijn vraag voor team Scheire is dan ook: kunnen ze een compacte en ecologische landbouwmachine ontwerpen die hij autonoom kan bedienen, zodat hij meer kan werken op zijn akkers?

Een mooie opdracht voor ontwerpster Elisa Van Coster.


Ben wil weer zorgeloos kunnen sporten

Ben wil weer zorgeloos kunnen sporten

Ben woont in Leuven en is een gezondheidsfreak. Hij heeft altijd een passie gehad voor sport en koos er dan ook voor om lichamelijke opvoeding te gaan studeren aan de universiteit. Maar tijdens zijn opleiding kwam hij in de problemen. Hij overbelastte de spieren in zijn onderbenen, maar negeerde aanvankelijk de symptomen om te vermijden dat hij achterop zou raken, of nog erger, zijn studie zou moeten opgeven. Symptomen negeren is helaas nooit een goed idee: toen de artsen chronische beenvliesontsteking vaststelden, moest hij zijn droom toch nog opgeven. Het betekende het einde van zijn sportstudie en van zijn actieve sportieve leven.

Hij veranderde van studierichting en werd Licentiaat in Arbeids- en Organisatiepsychologie. Vandaag werkt hij onder meer als bedrijfscoach. In het kader van zijn sessies groepsdynamica gaat Ben vier maal per jaar op trektocht, maar zelfs dat is vandaag een dubbeltje op zijn kant. Hij is elke keer bang dat zijn beenvliesontsteking terug zou komen.

Voor zijn huidige beroep hoeft hij zich verder niet vaak fysiek in te spannen, maar dat is voor hem eerder een vloek dan een zegen. Want Ben mist het sporten. Lopen was voor hem een manier om zijn hoofd leeg te maken, om alles op een rijtje te zetten. Hij heeft er ook nu nood aan om af en toe te kunnen lopen. Ben heeft gemerkt dat lopen op een Finse piste (op een zachte ondergrond) wel nog een beetje gaat. Maar hij loopt niet zorgeloos, hij houdt zich in en volgt een strikt trainingsschema dat eigenlijk ver beneden zijn mogelijkheden ligt.

Hij voelt hoe de leeftijd en de kilo’s zijn lichaam meer en meer onder druk zetten, en wil graag terug durven lopen langs verschillende paadjes en op verschillende soorten ondergrond. Sensoren die de schokabsorptie meten en hem via een app laten weten wanneer hij in het rood dreigt te gaan, zouden voor hem de ideale oplossing zijn om opnieuw zorgeloos te kunnen lopen, misschien zelfs andere sporten te kunnen doen en te werken aan zijn conditie.

Kunnen team Scheire en elektronica-expert Maarten Weyn hem daarbij helpen?


Quinten wil tot rust komen

Quinten wil tot rust komen

Quinten (9) heeft een mentale beperking, ADHD en een Autisme Spectrum Stoornis (ASS). Daardoor heeft hij moeite met de overgangen tussen school en thuis, en heeft behoefte aan een ‘veilige’ plaats om tot rust te komen.

Quinten woont in Oelegem en gaat naar een aangepaste school, waar veel aandacht wordt besteed aan zijn problemen. Hij is heel sociaal en zal altijd de eerste zijn om nieuwe mensen te begroeten. In de omgang met de anderen is hij kalm en toont hij interesse. Zoals veel jongens van zijn leeftijd is hij verzot op alles met wielen: auto’s, vrachtwagens, treinen en landbouwmachines. Maar Quinten kan ook heel boos worden. Hij kan zich niet inhouden, noch in positieve noch in negatieve emoties. Hij is erg spontaan en impulsief.

Quinten heeft veel structuur nodig. Zijn ouders doen wat ze kunnen om tegemoet te komen aan zijn noden. Maar één probleem steekt elke dag weer de kop op: de overgangen van thuis naar school en omgekeerd blijven zeer moeilijk. Quinten raakt overstuur en reageert zich af op zijn omgeving. Om die overgangen draaglijker te maken zijn de ouders op zoek naar een plaats waar Quinten tot rust kan komen.

Tot rust komen wil bij Quinten zeggen ‘zich afsluiten van de wereld’, zowel visueel als auditief. Hij heeft bijvoorbeeld een iPad, waarvan hij het volume graag heel luid zet omdat hij dan zelf onder controle heeft wat hij hoort. Maar dat zorgt natuurlijk voor irritatie bij zijn broertje en voor stress bij zijn ouders. Een hoofdtelefoon verdraagt hij niet, dus dat is geen oplossing. En naar zijn eigen kamer gaan werkt ook niet, omdat hij zich dan alleen en onveilig voelt.

Team Scheire gaat dus op zoek naar een “veilige” plaats waar Quinten voor en na schooltijd, of op andere moeilijke momenten, tot rust kan komen. Waar hij zich kan afzonderen met zijn iPad. Idealiter een ‘cocon’ waar Quinten ongestoord zijn iPad zo luid kan zetten als hij wil, zonder anderen te storen, en die hem helpt om tot rust te komen als het even stormt in zijn hoofd.

Een kolfje naar de hand van Deepak Mehta.


Roland wil zelfstandig kunnen blijven

Roland en Christine uit Sint-Niklaas zijn een koppel van rond de zestig. Vijf jaar geleden zijn de eerste signalen van dementie vastgesteld bij Roland, twee jaar geleden kwam de diagnose: jongdementie.

Christine helpt haar man zoveel ze kan. Maar ze heeft uiteraard ook tijd voor zichzelf nodig om praktische dingen te regelen of om zelf ook eens met vriendinnen af te kunnen spreken. Roland kan nog veel zelfstandig en geniet onder meer van wandelen met de honden, fotografie en in de tuin werken. Maar alleen thuis blijven kan hij niet. Als Roland alleen thuis is, maakt hij zich zorgen. Omdat hij vergeet waar Christine naartoe is of wanneer ze terug zal zijn.

Maar ook Christine maakt zich zorgen. Om de veiligheid van Roland, maar ook omdat hij zich heel erg verveelt. Door zijn dementie vergeet Roland namelijk ook eenvoudige handelingen, zoals de tv aanzetten, hoe hij zijn fototoestel moet bedienen of waar hij zijn handschoenen en jas gelegd heeft. Ook vergeet hij de concrete stappen die hij moet doen als hij bijvoorbeeld in de tuin wil werken.

Christine en Roland zoeken een oplossing die Roland helpt om zich te herinneren waar Christine is, wat hij kan doen en die hem gidst in de stappen die hij daarvoor moet ondernemen. En indien mogelijk ook een systeem dat ervoor zorgt dat hij weet waar sommige spullen liggen. En dat allemaal zo geconcipieerd dat Christine met een gerust gevoel haar man even alleen kan laten.

Een mooie uitdaging voor Lynn Coorevits en Team Scheire.

Lazlo wil kunnen gamen

Lazlo is 15 en ondanks zijn hersenverlamming op zijn eigen manier een echte levensgenieter. Hij woont met zijn ouders en tweelingbroer Lopéz in Wortegem-Petegem: een warm nest waarin iedereen veel tijd maakt voor elkaar. Hij gaat naar dezelfde school als zijn broer, zit zelfs in dezelfde klas en leert dus ook heel veel van Lopez. Ze zijn heel vaak samen en zijn de beste vrienden.

Lazlo spreekt met een spraakcomputer die hij met zijn ogen bestuurt, maar zijn broer kan hem ook zonder verstaan. Een blik is vaak voldoende. De manier waarop de tweelingbroers communiceren is heel mooi om te zien. Hun vader is leraar houtbewerking in dezelfde school en heeft al heel wat aanpassingen gedaan in huis om het leven wat makkelijker te maken voor Lazlo. Mama Jessie is een echte spraakwaterval die kosten noch moeite spaart om het allerbeste te voorzien voor haar oogappels.

Door zuurstofgebrek bij de geboorte heeft Lazlo CP (Cerebral Palsy), of hersenverlamming. In tegenstelling tot zijn tweelingbroer Lopez kan hij niet lopen of spreken. Hij zit in een rolstoel die hij met hoofd- en voetbesturing bedient. Hij kan zijn armen niet gebruiken omdat die erg spastisch zijn, en dat beperkt hem enorm in zijn mogelijkheden. Hij heeft één grote wens : hij droomt ervan om samen met Lopez te kunnen gamen, en dan voornamelijk zijn favoriete spel : GTA5.

Team Scheire en Anthony Liekens gaan aan de slag.

Monique wil foto’s nemen

Monique uit Brugge is een blinde vrouw van 41. Ze is met een visuele beperking geboren en ondanks verschillende operaties volledig blind geworden. Ze heeft nog enkele visuele herinneringen, noties van kleur en beeld. Niettegenstaande haar beperking is ze toch heel actief en zelfstandig. Ze geeft lezingen en schrijft boeken over haar ervaringen als blinde én als mama. Want Monique is een alleenstaande moeder van een zoon van 17. Ze heeft daarover een boek geschreven, geeft workshops en inleefsessies om haar ervaringen te delen met zoveel mogelijk mensen.

Als blinde is het moeilijk om mee te zijn in de digitale wereld. We leven in een visuele maatschappij, en ze zou daar graag wat meer deel van kunnen uitmaken. Voor haar beroep gebruikt ze foto en video omdat beeld zoveel meer vertelt dan woorden. Bovendien zijn beelden bijna onontbeerlijk om ook actief te zijn op sociale media. Ze heeft zelfs al nagedacht over een Instagrampagina of om met Facebook live te gaan met haar presentaties. Hierbij wil ze aantonen dat ook mensen met een beperking mee kunnen zijn op sociale media en klaar staan voor de toekomst.

Ook al is ze zeer zelfstandig, toch zijn er waarschijnlijk nog extra oplossingen te bedenken die haar nog meer kunnen ondersteunen. Ze gebruikt al verschillende apps (Blindsquare, Be my Eyes, Light-detector, …) maar die zijn zeer beperkt en weinig gebruiksvriendelijk. Een gepersonaliseerde uitdieping daarvan zou een groot verschil maken in haar leven. Nu helpt haar zoon haar met sociale media, maar net als elke tienerzoon heeft die soms “betere dingen” te doen dan z’n mama voortdurend bij te staan. Binnenkort begint Monique een training met het allereerste blindegeleide-minipaard van Europa. Een traject dat ze graag zou vastleggen op foto en online delen met haar omgeving.

Zien aan de hand van fotobeschrijving zou haar leven mooier maken. Haar droomoplossing is dus een app die haar begeleidt om goede foto’s te nemen. Team Scheire en Katrien De Graeve zetten daar hun schouders onder.

Pluim wil dansen

Kim is getrouwd met Pluim, een man met een ongeneeslijke spierziekte. De ziekte van Steinert is een spierziekte waarbij de spieren langzaam afsterven. De evolutie is zeer onvoorspelbaar, maar zeker is dat het alsmaar erger wordt. Het voorbije jaar is Pluims gezondheid snel achteruit gegaan: hij kan niet meer staan, heeft zo goed als geen kracht meer in zijn armen en zit in een rolstoel. Omdat het koppel wist dat hen niet veel tijd meer rest, hebben ze ervoor gekozen om heel snel hun kinderwens te vervullen. Dochtertje Eala is intussen drie jaar oud.

Kim en Pluim wonen in Zingem en zijn grote liefhebbers van Keltische (oud-Ierse) folkmuziek. Ze spelen samen in een folkband. Pluim speelt Ierse doedelzak en Kim Ierse drum. Kim leerde haar man kennen op één van de maandelijkse ‘boombals’: samenkomsten van liefhebbers van deze muziekstijl. Bij deze muziek en de bijhorende bals, hoort een heel specifieke, intense dans. Zowel Kim als Pluim beheersten die erg goed. Ze werden verliefd op de dansvloer.

De laatste keer dat Pluim staande gedanst heeft met Kim was de openingsdans op hun huwelijk (vorig jaar in augustus). Sindsdien is het hem niet meer gelukt zo lang recht te blijven staan.

Dansen in de rolstoel is moeilijk voor hem omdat hij zijn rolstoel nauwelijks kan voortbewegen, hij heeft simpelweg te weinig kracht in armen en handen. Hun gezamenlijke passie, de boombals, hebben ze intussen opgegeven, omdat het te pijnlijk is om de anderen te zien dansen en zelf niet te kunnen deelnemen.

Ze zoeken een manier om toch terug met elkaar te kunnen dansen. Team Scheire schuift ingenieur Ronald Van Ham naar voor om dit probleem aan te pakken.

Tima wil zelfstandig naar school

Tima (11 jaar) is geboren met spina bifida of ‘open rug’. Ze verplaatst zich met een handbike, rolstoel en rollator. Tima is een erg innemend en intelligent meisje, een echte doorzetter, die nu al beseft dat de maatschappij zich niet aan haar zal aanpassen, maar dat het omgekeerde nodig zal zijn.

Tima is de jongste van een gezin uit Turnhout. Ze gaat momenteel naar het zesde leerjaar. Tima wil net als haar vriendinnetjes zoveel mogelijk zelf kunnen, zo normaal mogelijk functioneren. Ze is heel zelfstandig en vindt het echt vervelend dat zij de enige van haar klas is die nog door de mama naar school gebracht wordt. Tima kan heel goed rijden met haar rolstoel, maar haar boekentas meenemen is een probleem. Achteraan op de rolstoel zou de boekentas ervoor kunnen zorgen dat de rolstoel omvalt en op andere plaatsen zit ze in de weg. Volgend jaar gaat Tima naar een andere school om aan het middelbaar te beginnen, dus moet ze ook meer van klas wisselen. Ze wil dat zo zelfstandig mogelijk. Alle mogelijkheden die dit makkelijker voor haar kunnen maken zouden welkom zijn.

Ze zoekt dus een oplossing die ervoor zorgt dat ze haar boekentas gemakkelijk kan meenemen en een manier om autonoom grotere afstanden af te leggen met de rolstoel. Op die manier zou ze op haar eentje naar school kunnen, zonder de hulp van mama of broers. Ook alle andere aanpassingen die haar algemeen comfort verbeteren zijn welkom. Tima staat aan het begin van een nieuw leven. Alle hulp om dat zo zelfstandig mogelijk te kunnen leiden, zouden voor haar ook letterlijk ‘life changing’ zijn. Team Scheire en meubelontwerpster Elisa Van Coster willen haar helpen.

Maria wil meer contact met haar familie

Chris werkt als hoofdverpleegster in het woonzorgcentrum Christine in Ekeren. Maria is de tante van Chris en verblijft in het WZC. Haar twee dochters ziet ze vaak, maar ze mist haar zoon, die naar Australië is verhuisd. Dochter Chris en haar collega’s kennen het probleem en zien het ook bij andere bewoners van het WZC van wie de familie op grotere afstand woont of om andere redenen minder moelijker contact kan houden.

WZC Christine is een mooi gelegen rust- en verzorgingstehuis. Alles gelijkvloers, midden in het groen en aangenaam ingericht. Er zijn vier leefgroepen, waaronder één groep met dementerende bejaarden. Het personeel klaagt niet over de werkdruk, al is alle hulp daarbij ook welkom. Wel merken ze op dat de bewoners in het rusthuis vaak veel ouder zijn en veel meer zorgbehoevend zijn dan vroeger omdat mensen langer thuis blijven, wat op zich uiteraard goed is. En ze merken dat de bewoners ondanks alles hun familie vaak missen...

Er zijn een aantal drempels die het moeilijk maken voor de kinderen, kleinkinderen en vrienden om contact te houden. De geografische afstand bijvoorbeeld, zeker in het geval van Maria en haar zoon die in Australië woont. Vaak hebben de (klein)kinderen een druk leven en weinig tijd. Bovendien komen hun vrije momenten niet altijd overeen met de momenten waarop de bewoners kunnen. Er zijn ook technologische drempels: ouderen zijn niet altijd mee met de nieuwe communicatiemiddelen zoals skype.

Chris en haar collega’s zijn op zoek naar een manier waarop Maria en andere bewoners van WZC’s op een eenvoudige manier meer contact kunnen hebben met hun familie. Kan wiskundige en ‘hands on maker’ Maria-Cristina Ciocci een oplossing bedenken?

Cato wil wakker worden

Cato is een studente van 23 met een vervelend probleem: ze is niet wakker te krijgen. Als niemand haar wakker maakt, slaapt ze makkelijk 15 tot 20 uur aan één stuk door, en zelfs dan heeft ze nog niet het gevoel uitgerust te zijn. En het mes snijdt aan twee kanten: ze kan namelijk ook uitzonderlijk lang opblijven zonder moe te worden. Cato heeft een ander bioritme, en dat zet haar leven en relatie onder druk. Ze kan op deze manier niet zelfstandig door het leven gaan.

Cato woont samen met haar vriend Giel in Gent, waar ze allebei studeren. Elke ochtend moet Giel haar wakker maken, want anders slaapt zijn vriendin gewoon door. Maar dat wakker maken duurt makkelijk een half uur, en dat elke dag opnieuw. Het weegt op hun relatie. Wanneer Cato bij haar ouders thuis is, moeten die de moeite doen om haar wakker te krijgen.

De slaapproblemen van Cato zijn begonnen in de puberteit. Er werd toen medisch vastgesteld dat ze een veel diepere slaap dan normaal heeft. Ze gingen ervan uit dat dit na de puberteit wel zou verdwijnen, maar dat bleek niet zo te zijn. Vroeger was het probleem omgekeerd: Cato heeft een tijdlang medicatie moeten nemen om te kunnen inslapen, want daar had ze ook problemen mee. Maar gelukkig is dat intussen geen probleem meer.

Het koppel heeft al vanalles geprobeerd om Cato zelfstandig wakker te laten worden: zo hebben ze een wekker van 100db met trilfunctie die het bed en zelfs de kasten errond doet trillen. Maar toch wordt ze niet wakker: ze zet de wekker af in haar slaap en droomt rustig verder. Dit wil zeggen dat er dus altijd iemand bij haar moet zijn om haar te wekken, waardoor Cato niet zelfstandig kan leven. Nu ze studeert is dat al een probleem, maar in een werkomgeving zal het alleen nog maar grotere gevolgen hebben.

Cato zoekt naar een oplossing om wakker te worden die aangenaam is voor haar omgeving, voor Giel en voor haarzelf. Wiskundeprof Maria-Cristina Ciocci komt te hulp.

Flo en Minne willen orde en structuur

Floris (10) en Minne (8) uit Brugge zijn twee kinderen met autisme, ADHD en nog andere moeilijkheden. Maar ze zijn ook bovengemiddeld begaafd. Toch zijn ze niet in staat om zelf een normale routine in hun leven te krijgen. Hun ouders Melanie en Pieter proberen structuur en duidelijkheid in het huishouden te brengen, maar botsen op hun grenzen. Ze zijn op zoek naar een manier om orde en regelmaat in het leven van de kinderen te brengen.

Flo is de oudste. Hij heeft een fascinatie voor de Eerste en Tweede Wereldoorlog, en voor Lego. Hij heeft moeite met de drukte om zich heen. Minne tekent graag. Zij heeft naast autisme ook ADHD. De karakters botsen dus.

Het gezin heeft al heel wat thuisbegeleiding gehad, en ook de ouders hebben al redelijk wat pogingen gedaan om door middel van pictogrammen structuur en duidelijkheid aan te brengen in huis. Maar de bestaande pictogrammen zijn niet effectief, ze botsen op de meervoudige beperkingen en de combinatie van de verschillende persoonlijkheden van de kinderen.

Mama Melanie heeft pogingen gedaan om zelf pictogrammen te maken, maar daar kruipt enorm veel tijd in, en ze zijn niet uniform of gepersonaliseerd, waardoor de kinderen nog meer in de war geraken. Het gezin staat voortdurend onder stress: de kinderen hebben geen besef van tijd of context waardoor alles telkens weer opnieuw herhaald moet worden. Door haar concentratieproblemen vergeet Minne snel wat ze moet doen. Ze vergeet ook naar de pictogrammen te kijken. Allebei de kinderen zijn slechte slapers, worden snel wakker en storen dan de rest van het gezin. Flo voelt zich vaak niet begrepen en wordt daardoor snel kwaad. Hij kan niet goed tegen drukte, maar Minne heeft ADHD en kan dan weer moeilijk rustig zijn.

Mama Melanie en papa Pieter zijn dus op zoek naar manieren om meer structuur en minder stress in hun huishouden te krijgen, bij voorkeur aan de hand van dagdagelijkse routines en een stappenplan waaraan ze zich moeten houden.

Team Scheire schuift Anthony Liekens naar voor om hen daarbij te helpen.

Jaro wil sporten

Jaro is bijna 6 en doof geboren. Met behulp van een dubbel ‘cochleair implantaat’ (CI) kan hij toch een bepaald percentage horen. Maar het implantaat heeft ook externe elementen. Die zijn erg kwetsbaar en komen makkelijk los. Een groot probleem voor een kind dat is geboren in een heel sportief Leuvens gezin, en dat net als zijn broers en vriendjes houdt van spelen en sporten. Jaro is bijvoorbeeld bezeten door skateboarden, maar durft het zelf niet omdat hij geen aangepaste helm heeft die voldoende houvast en bescherming biedt.

Jaro is de jongste van drie en een bijzonder schattig jongetje. Zijn oudere broers spelen ijshockey en basket. Hij kijkt heel erg naar hen op. Zelf speelt hij tennis (met softbal), hij zwemt graag (met aangepaste behuizing voor de processor) en heeft ook een step.

Jaro’s grootste probleem is het uitwendig apparaat dat hem beperkt in zijn beweging. Hij heeft een standaard fietshelm die een beetje ondersteuning biedt om de magneten op zijn plaats te houden, maar hij biedt niet voldoende veiligheid om te sporten. In zijn dagelijkse activiteit (tuimelen in de zetel, springen, lopen, …) vallen de magneten regelmatig af. Bovendien is het zeer pijnlijk voor Jaro als hij valt, of een slag tegen zijn oren of achterhoofd krijgt.

De ideale oplossing zou een hoofdbescherming zijn die zo licht is zodat Jaro niet te veel in zijn bewegingen geremd wordt en die bovendien de magneten en processors goed op zijn plaats houdt. De bescherming zou ook niet te veel mogen opvallen, en mag er best wat “cool” uitzien. Jaro wil namelijk liefst zo normaal mogelijk zijn, zoals zijn broers. En hij zou de komende jaren gewoon graag doen wat de andere kinderen ook kunnen doen. Kiezen welke sport hem het best bevalt. Niet meer, maar ook niet minder.

Deepak Mehta zet alles op alles om hen daarbij te helpen.

Wouter wil ondertitels begrijpen

Wouter (16) is een normaal begaafde jongen met CVI (‘cerebrale visuele inperking’): een beperking waardoor hij geen woordbeelden kan begrijpen en dus niet kan lezen. Het gezin van Wouter woont in Lokeren en heeft elke vrijdagavond een moment waarbij ze graag samen naar een film kijken. Maar omdat hij geen andere taal geleerd krijgt en geen ondertitels kan lezen, kan Wouter niet genieten van een film die niet Nederlands gesproken of gedubd is. Hij gaat dan naar zijn kamer en zondert zich af.

Wouter heeft een normale intelligentie op gebied van spraak en rekenen, maar grote problemen met zijn zicht- en leesvermogen. Hij heeft autisme, maar is zeer sociaal en direct in de omgang. Tijdens de week zit hij op internaat, vrijdagavond komen hij en zijn broer (Arno, 17 jaar) naar huis en is er een gezinsavond.

Zijn hersenletsel zorgt er voor dat zijn niveau van lezen en schrijven op het niveau van halfweg het eerste leerjaar gestagneerd is. Een grote frustratie, zeker omdat hij dat zelf heel goed beseft met zijn voor de rest normale IQ. Door zijn beperking is het voor Wouter ook niet mogelijk om een andere taal te leren.

Hij heeft een computer met specifieke software die tekst naar spraak en spraak naar tekst vertaalt. Daarmee kan hij zich behelpen, maar hij kan de app niet gebruiken om anderstalige films met ondertitels te laten voorlezen. Samen met het gezin of op het internaat een film kijken kan dus niet.

Wouter droomt ervan naar Engels gesproken films te kunnen kijken, Netflix-series te kunnen bingewatchen, youtube-filmpjes te bekijken en probleemloos computerspelletjes te kunnen spelen. Daarvoor zou hij een vertaaltool nodig hebben die in “real time” ondertitels kan omzetten in een gesproken tekst.

Kan maker Katrien De Graeve hem daarbij helpen?

Morgan wil fietsen

Morgan (11) heeft een ernstige huidziekte waardoor haar huid constant open wonden vertoont. Ze heeft de derde en zwaarste vorm van de ziekte. Ondanks de dagelijkse pijnlijke rituelen is Morgan een lief en optimistisch kind. Ze heeft één grote wens: ze zou graag zelfstandig kunnen fietsen. Naar haar oma die vlakbij woont of samen met haar vriendinnetjes een tochtje maken.

Morgan is de oudste van drie. Ze is geboren met ‘dystrofische epidermolysis bullosa’ (DEB). Ze is normaal intelligent en zit in het zesde leerjaar in “De Griffel” te Houthalen-Oost, waar ze de lessen volgt zoals elke andere 11-jarige. Sinds kort gaat ze ook naar de tekenacademie.

Dystrofische epidermolysis bullosa (DEB) is een ongeneeslijke en progressieve huidziekte waarbij over heel het lichaam open wonden ontstaan door druk, wrijving, warmte of zelfs spontaan. Morgan moet elke dag meerdere keren verzorgd worden. Door haar ziekte kan Morgan niet sporten en zijn buitenschoolse activiteiten niet evident. Ze kan wel korte afstanden stappen, maar voor langere periodes zit ze in een rolstoel. Morgan heeft ook nog nooit zelf kunnen fietsen. Haar ouders hebben een bakfiets zodat ze toch af en toe mee kan op een fietstochtje. Maar met een eigen fiets zou ze pas echt in de wolken zijn.

Vorig jaar zijn de ouders op zoek gegaan naar een aangepaste fiets. Dat bleek echter moeilijker dan verwacht. Doordat ze weinig kracht heeft in haar benen is zelf trappen bijna niet mogelijk, haar vingers zijn ingewonden en ook de kracht in haar armen is zeer beperkt. Remmen op de klassieke manier gaat bijvoorbeeld niet lukken. Ook het zadel moet aangepast zijn om door druk of wrijving geen bijkomende wonden te veroorzaken.

Hoe zal ingenieur Ronald Van Ham dat oplossen?

Tom wil communiceren

Tom (35) heeft een meervoudige beperking. Hij heeft vooral last van spasmen, ongecontroleerde bewegingen en een spraakbeperking. Maar hij is normaal begaafd en kan zich met hulpmiddelen redelijk goed behelpen. Alleen communiceren blijft heel moeilijk.

Tom woont in Hasselt en heeft al meer dan tien jaar een persoonlijke assistent, Jaak, die zijn taal begrijpt en met wie hij een goede band mee heeft. Tom heeft op jonge leeftijd zijn vader verloren. Ook zijn broer is overleden, na een ongeval. Nu woont hij bij zijn moeder.

Tom is actief in zijn gemeente en ook binnen een adviesraad voor mensen met een beperking. Hij kan met zijn computer mails lezen en dingen opzoeken, dankzij hulpmiddelen zoals voorleessoftware en een prototype van een hulpmiddel voor zijn muis.

Tom kan zich zeer moeilijk uitdrukken. Hij begrijpt alles wat er gezegd wordt, maar spreken is zeer moeilijk. Motorisch is hij beperkt, maar hij kan wel wandelen, trappen lopen en met zijn scooter rijden. Hij zou alleen naar de winkel kunnen gaan, maar durft dat niet omdat hij in geval van nood niemand om hulp zou kunnen vragen. Het huidige aanbod aan middelen om te kunnen communiceren voor mensen in zijn situatie is te beperkt. Hij ging vroeger ook op reis met Jaak, maar beseft dat als die iets overkomt, hij niets kan doen en daarom durft hij dat nu ook niet meer.

Tom maakt zich momenteel duidelijk met klanken en uitdrukkingen die wel begrepen kunnen worden door de mensen het dichtst bij hem, zoals zijn moeder en haar vriend en Jaak. Maar hij wil kunnen communiceren met iedereen. De oplossing moet mobiel zijn zodat hij bijvoorbeeld naar de winkel kan gaan of op café iets kan bestellen.

De opdracht voor team Scheire en expert verbruikersonderzoek Lynn Coorevits is duidelijk.

Carmen wil zich veiliger voelen op de fiets

Carmen is de zus van Boris, die in oktober 2017 met de fiets verongelukt is in het drukke Antwerpse stadsverkeer. Zijzelf, haar mama Christel, jongere zus Louise en Lauren, de vriendin van Boris, zijn zwaar aangedaan door het drama, en hebben het allemaal heel moeilijk om opnieuw te durven fietsen.

Telkens wanneer ze als voetganger of fietser op de baan zijn, voelen ze zich meer dan ooit zwakke, kwetsbare weggebruikers. Het is bijna een marteling. Een vrachtwagen zien ze als een moordtuig. Wanneer er een ziekenwagen voorbij rijdt, slaat hun hart een slag over en vragen ze zich af: wie ligt daarin? Wat is er gebeurd?

De dames voelen zich niet veilig op de fiets en staan symbool voor vele andere zwakke weggebruikers. Ze beseffen dat een mogelijke oplossing een gedeelde verantwoordelijkheid is.

Wat die oplossing precies moet zijn, weten ze niet, maar ze willen terug met een geruster hart kunnen fietsen.

Hoe kunnen team Scheire en elektronica-expert Maarten Weyn hen daarbij helpen?

Bart wil tuinieren

Bart had op 22-jarige leeftijd een zwaar ongeval met zijn snowboard. Vandaag is hij 36 en zit hij nog steeds in een rolstoel. Na een lange revalidatie is hij erin geslaagd een droom te realiseren: hij heeft een biologische deel-moestuin opgestart. Nu krijgt hij de kans die uit te breiden, maar om het nieuwe perceel te bewerken heeft hij fysieke hulpmiddelen nodig.

Bart is bezig met de verbouwing van zijn huis en woont nu bij zijn ouders in Zoersel. Na zijn ongeval en revalidatie heeft hij samen met een vriend de vzw ‘De Veldstraat’ opgericht en een stuk landbouwgrond net achter het ouderlijke huis gekocht. Daarvan maakte hij een ‘samentuin’. Zijn passie voor ecologisch tuinieren is sindsdien alleen maar gegroeid. Hij zit zo goed als elke dag buiten om op zijn achterste, al kruipend en met de kracht die hem rest in zijn armen deze tuin te onderhouden.

Bart zou nu graag een nieuw groot perceel in gebruik nemen om op die manier de vzw extra inkomsten te geven. Maar daarbij botst hij op zijn fysieke beperkingen. Hij kan namelijk maar een beperkt aantal uren per dag in de tuin werken omdat hij te snel uitgeput is. Hij eist heel veel van zijn lichaam. En hij beseft dat het in de toekomst moeilijker en moeilijker zal worden om steeds weer beroep te doen op die weinige spieren die hem nog resten. Hij heeft nood aan een machine om hem daarbij te helpen.

Zijn vraag voor team Scheire is dan ook: kunnen ze een compacte en ecologische landbouwmachine ontwerpen die hij autonoom kan bedienen, zodat hij meer kan werken op zijn akkers?

Een mooie opdracht voor ontwerpster Elisa Van Coster.

Ben wil weer zorgeloos kunnen sporten

Ben woont in Leuven en is een gezondheidsfreak. Hij heeft altijd een passie gehad voor sport en koos er dan ook voor om lichamelijke opvoeding te gaan studeren aan de universiteit. Maar tijdens zijn opleiding kwam hij in de problemen. Hij overbelastte de spieren in zijn onderbenen, maar negeerde aanvankelijk de symptomen om te vermijden dat hij achterop zou raken, of nog erger, zijn studie zou moeten opgeven. Symptomen negeren is helaas nooit een goed idee: toen de artsen chronische beenvliesontsteking vaststelden, moest hij zijn droom toch nog opgeven. Het betekende het einde van zijn sportstudie en van zijn actieve sportieve leven.

Hij veranderde van studierichting en werd Licentiaat in Arbeids- en Organisatiepsychologie. Vandaag werkt hij onder meer als bedrijfscoach. In het kader van zijn sessies groepsdynamica gaat Ben vier maal per jaar op trektocht, maar zelfs dat is vandaag een dubbeltje op zijn kant. Hij is elke keer bang dat zijn beenvliesontsteking terug zou komen.

Voor zijn huidige beroep hoeft hij zich verder niet vaak fysiek in te spannen, maar dat is voor hem eerder een vloek dan een zegen. Want Ben mist het sporten. Lopen was voor hem een manier om zijn hoofd leeg te maken, om alles op een rijtje te zetten. Hij heeft er ook nu nood aan om af en toe te kunnen lopen. Ben heeft gemerkt dat lopen op een Finse piste (op een zachte ondergrond) wel nog een beetje gaat. Maar hij loopt niet zorgeloos, hij houdt zich in en volgt een strikt trainingsschema dat eigenlijk ver beneden zijn mogelijkheden ligt.

Hij voelt hoe de leeftijd en de kilo’s zijn lichaam meer en meer onder druk zetten, en wil graag terug durven lopen langs verschillende paadjes en op verschillende soorten ondergrond. Sensoren die de schokabsorptie meten en hem via een app laten weten wanneer hij in het rood dreigt te gaan, zouden voor hem de ideale oplossing zijn om opnieuw zorgeloos te kunnen lopen, misschien zelfs andere sporten te kunnen doen en te werken aan zijn conditie.

Kunnen team Scheire en elektronica-expert Maarten Weyn hem daarbij helpen?

Quinten wil tot rust komen

Quinten (9) heeft een mentale beperking, ADHD en een Autisme Spectrum Stoornis (ASS). Daardoor heeft hij moeite met de overgangen tussen school en thuis, en heeft behoefte aan een ‘veilige’ plaats om tot rust te komen.

Quinten woont in Oelegem en gaat naar een aangepaste school, waar veel aandacht wordt besteed aan zijn problemen. Hij is heel sociaal en zal altijd de eerste zijn om nieuwe mensen te begroeten. In de omgang met de anderen is hij kalm en toont hij interesse. Zoals veel jongens van zijn leeftijd is hij verzot op alles met wielen: auto’s, vrachtwagens, treinen en landbouwmachines. Maar Quinten kan ook heel boos worden. Hij kan zich niet inhouden, noch in positieve noch in negatieve emoties. Hij is erg spontaan en impulsief.

Quinten heeft veel structuur nodig. Zijn ouders doen wat ze kunnen om tegemoet te komen aan zijn noden. Maar één probleem steekt elke dag weer de kop op: de overgangen van thuis naar school en omgekeerd blijven zeer moeilijk. Quinten raakt overstuur en reageert zich af op zijn omgeving. Om die overgangen draaglijker te maken zijn de ouders op zoek naar een plaats waar Quinten tot rust kan komen.

Tot rust komen wil bij Quinten zeggen ‘zich afsluiten van de wereld’, zowel visueel als auditief. Hij heeft bijvoorbeeld een iPad, waarvan hij het volume graag heel luid zet omdat hij dan zelf onder controle heeft wat hij hoort. Maar dat zorgt natuurlijk voor irritatie bij zijn broertje en voor stress bij zijn ouders. Een hoofdtelefoon verdraagt hij niet, dus dat is geen oplossing. En naar zijn eigen kamer gaan werkt ook niet, omdat hij zich dan alleen en onveilig voelt.

Team Scheire gaat dus op zoek naar een “veilige” plaats waar Quinten voor en na schooltijd, of op andere moeilijke momenten, tot rust kan komen. Waar hij zich kan afzonderen met zijn iPad. Idealiter een ‘cocon’ waar Quinten ongestoord zijn iPad zo luid kan zetten als hij wil, zonder anderen te storen, en die hem helpt om tot rust te komen als het even stormt in zijn hoofd.

Een kolfje naar de hand van Deepak Mehta.

VRTNU VRTNU VRTNU